De zelfstandigenaftrek is jarenlang een van de grootste belastingvoordelen voor ZZP'ers geweest. In 2026 is er nog €1.200 van over. Ben je net begonnen, dan komt daar nog €2.123 bij. In dit artikel lees je precies wanneer je er recht op hebt, wat het urencriterium inhoudt en wat het je oplevert.

Hoeveel is de zelfstandigenaftrek in 2026?

De zelfstandigenaftrek bedraagt in 2026 €1.200. Dat bedrag haal je van je winst af vóórdat de inkomstenbelasting wordt berekend.

Een voorbeeld: maak je €40.000 winst en heb je recht op de zelfstandigenaftrek, dan rekent de Belastingdienst niet over €40.000 maar over €38.800. Je betaalt dus belasting over een lager bedrag — en dat scheelt direct geld.

Ter vergelijking: in 2025 was de aftrek nog €2.470. De aftrek wordt de komende jaren stap voor stap verder afgebouwd. Dat is een bewuste keuze van de overheid om het verschil tussen ondernemers en werknemers kleiner te maken.

⚠️ Let op: de aftrek daalt elk jaar
Reken niet met het bedrag van vorig jaar. Waar je in 2025 nog €2.470 kon aftrekken, is dat in 2026 nog €1.200. Houd daar rekening mee bij het opzijzetten van geld voor je belastingaanslag.

Ben je starter? Dan krijg je er €2.123 bij

Startende ondernemers krijgen bovenop de zelfstandigenaftrek een startersaftrek van €2.123. Samen kom je dan op €3.323 aan aftrek.

Je hebt recht op de startersaftrekBegripEen verhoging van de zelfstandigenaftrek met €2.123 voor startende ondernemers. Maximaal drie keer te gebruiken in je eerste vijf jaar. als:

  • je recht hebt op de zelfstandigenaftrek;
  • je in de afgelopen vijf jaar niet elk jaar ondernemer was;
  • je de zelfstandigenaftrek in die vijf jaar maximaal twee keer hebt gebruikt;
  • je in die periode niet met een geruisloze terugkeer uit een bv bent gekomen (zie hieronder).

Je mag de startersaftrek maximaal drie keer gebruiken in je eerste vijf jaar als ondernemer. En let op: het is geen keuze. Heb je er recht op, dan moet je hem ook toepassen.

Het urencriterium: 1.225 uur

De belangrijkste voorwaarde voor de zelfstandigenaftrek is het urencriteriumBegripDe eis dat je minimaal 1.225 uur per jaar aan je onderneming besteedt. Ook administratie, acquisitie en reistijd tellen mee.. Je moet in een kalenderjaar minimaal 1.225 uur aan je onderneming besteden.

Dat komt neer op ongeveer 23,5 uur per week, het hele jaar door — vakanties meegerekend. Werk je fulltime als ZZP'er, dan haal je dat makkelijk. Doe je het ernaast, dan is het opletten.

ℹ️ Ook je onzichtbare uren tellen mee
Het gaat niet alleen om uren die je factureert. Ook je administratie, acquisitie, offertes schrijven, je website bijwerken, cursussen volgen en reistijd naar klanten tellen mee. Veel ZZP'ers onderschatten hoeveel uur ze werkelijk in hun onderneming steken.

Halverwege het jaar gestart? De 1.225 uur blijft staan

Dit is een valkuil waar veel starters in trappen. Begin je in juli met je onderneming, dan wordt de urengrens niet naar rato verlaagd. Je moet in dat halve jaar alsnog 1.225 uur maken.

Haal je dat niet, dan mis je de zelfstandigenaftrek én de startersaftrek voor dat jaar. Ben je van plan halverwege het jaar te beginnen, reken dan vooraf uit of je de uren gaat halen.

Ben je net begonnen? Dan geldt een soepelere regel

Normaal moet je niet alleen 1.225 uur maken, maar ook méér tijd aan je onderneming besteden dan aan ander werk. Heb je bijvoorbeeld een baan in loondienst van 32 uur per week naast je onderneming waarin je ongeveer 25 uur per week werkt, dan haal je die tweede voorwaarde niet.

Was je in een van de vijf voorgaande jaren géén ondernemer, dan vervalt die tweede eis. Als starter hoef je dus alleen de 1.225 uur te halen — ook als je daarnaast in loondienst werkt.

Zwanger geweest?

Onderbreek je je werk vanwege zwangerschap, dan tellen de uren over die periode gewoon door. Je wordt geacht in die tijd te hebben doorgewerkt, net zoals een werkneemster met zwangerschapsverlof.

Hoe je je uren bijhoudt (en waarom dat moet)

De Belastingdienst kan vragen om aan te tonen dat je de 1.225 uur hebt gehaald. De bewijslast ligt bij jou. Kun je het niet aannemelijk maken, dan vervalt je aftrek — met een naheffing tot gevolg.

Een urenregistratie hoeft niet ingewikkeld te zijn. Sterker nog: in de praktijk heb je vaak al meer bewijs dan je denkt.

Factureer je op uurbasis? Dan staan je gewerkte uren al op je verkoopfacturen. Samen met je agenda is dat vaak voldoende onderbouwing.

Werk je met vaste prijzen of projecten? Dan is een zakelijke agenda meestal genoeg — afspraken, klantbezoeken, werkdagen. Vul die aan met de uren die er niet in staan: administratie, offertes, acquisitie, je website bijwerken.

Houd je niets bij, dan is een simpele spreadsheet met datum, aantal uren en een korte omschrijving genoeg. Er zijn ook apps die het voor je doen.

✅ Tip van Sander
Vul je uren wekelijks in, niet achteraf. Een registratie die je in december in één keer invult, oogt niet geloofwaardig bij een controle. Vijf minuten per week is genoeg.

Wat levert het je nu echt op?

Hier zit een addertje onder het gras. Je mag €1.200 van je winst aftrekken, maar het belastingvoordeel wordt in 2026 berekend tegen een tarief van 37,56% — ook als je in een hogere belastingschijf valt.

Een rekenvoorbeeld voor een starter:

  • Zelfstandigenaftrek: €1.200
  • Startersaftrek: €2.123
  • Totale aftrek: €3.323
  • Belastingvoordeel: ongeveer €1.248 (37,56% van €3.323)

Daar komt bij dat je na de zelfstandigenaftrek ook nog recht hebt op de MKB-winstvrijstellingBegripEen vrijstelling van 12,7% van je winst, berekend nadat de ondernemersaftrek eraf is. Je hoeft er niets voor te doen — hij wordt automatisch toegepast.. Die wordt berekend over je winst ná aftrek, dus de voordelen stapelen.

En vergeet je gewone kosten niet: die gaan er nog vóór de zelfstandigenaftrek af. In welke zakelijke kosten mag je aftrekken lees je wat wel en niet mag.

Meer aftrek dan winst: mag dat?

Normaal geldt: de zelfstandigenaftrek kan nooit hoger zijn dan je winst. Maak je €800 winst, dan trek je €800 af en niet €1.200.

Voor starters geldt die beperking niet. Heb je recht op de startersaftrek, dan mag je de volledige aftrek toepassen, ook als je daardoor verlies maakt.

Dat verlies is niet verloren. Je kunt het verrekenen met ander inkomen in hetzelfde jaar — bijvoorbeeld loon uit een baan ernaast — of met winst uit andere jaren. Voor een starter met een tegenvallend eerste jaar kan dat aardig wat opleveren.

ℹ️ Geen starter en te weinig winst?
Dan wordt het deel dat je niet kon aftrekken vastgelegd als "niet-gerealiseerde zelfstandigenaftrek". Je mag dat in de volgende negen jaar alsnog gebruiken, in jaren dat je winst wél hoog genoeg is. De Belastingdienst legt het bedrag vast in een beschikking.

Situaties waarin de aftrek vervalt of lager wordt

Er zijn een paar situaties waarin de zelfstandigenaftrek anders uitpakt dan je verwacht. Ze komen niet vaak voor, maar als ze spelen, schelen ze veel.

Je hebt de AOW-leeftijd bereikt

Was je bij het begin van het kalenderjaar al AOW-gerechtigd, dan krijg je nog maar 50% van de aftrek. Ook van de startersverhoging, als je daar recht op hebt.

Je werkt samen met familie

Heb je een samenwerkingsverband met je partner of een familielid, dan tellen jouw uren onder twee voorwaarden niet mee voor het urencriterium:

  • als je werkzaamheden vooral ondersteunend zijn én zo'n samenwerking tussen niet-verwante personen ongebruikelijk zou zijn;
  • of als het samenwerkingsverband draait om een onderneming waaruit een familielid winst geniet, maar jijzelf niet.

Dit is de bekende "ongebruikelijk samenwerkingsverband"-toets. Let op dat beide eisen tegelijk moeten gelden: je werk moet vooral ondersteunend zijn én zo'n samenwerking moet tussen niet-verwante personen ongebruikelijk zijn. Doe je vooral de administratie in de zaak van je partner, dan is de kans groot dat je uren niet meetellen.

Je bent uit een bv teruggekeerd

Ben je met een geruisloze terugkeer uit een bv weer eenmanszaak geworden, in dit jaar of in de vijf jaar ervoor? Dan vervalt je recht op de startersverhoging. De gewone zelfstandigenaftrek blijft wel bestaan.

Je bent medegerechtigde, geen ondernemer

Over winst die je als medegerechtigde geniet — bijvoorbeeld als stille vennoot — heb je geen recht op zelfstandigenaftrek. Die is voorbehouden aan echte ondernemers.

Werkt je partner mee? Dan is er de meewerkaftrek

Helpt je partner mee in de zaak zonder daarvoor betaald te worden, en voldoe jij aan het urencriterium? Dan heb je recht op de meewerkaftrek.

Dat is een percentage van je winst, oplopend van 1,25% tot 4%, afhankelijk van hoeveel uur je partner meewerkt. Hoe meer uren, hoe hoger het percentage.

✅ Meewerkaftrek of loon uitbetalen?
Er is een alternatief: je partner een echte vergoeding betalen. Maar let op — die is pas aftrekbaar vanaf €5.000. Betaal je minder, dan is het niet aftrekbaar en kun je beter de meewerkaftrek gebruiken. Welke route gunstiger is, hangt af van je winst en het aantal meewerkuren. Laat het uitrekenen.

Startersaftrek bij arbeidsongeschiktheid

Ben je arbeidsongeschikt en haal je de 1.225 uur niet, dan is er een aparte regeling. Je hebt dan mogelijk recht op de startersaftrek bij arbeidsongeschiktheid, waarbij een verlaagd urencriterium van 800 uur geldt.

De hoogte hangt af van hoe vaak je deze aftrek in de vijf voorgaande jaren hebt gebruikt:

  • €12.000 als je hem nog niet eerder gebruikte
  • €8.000 als je hem één keer gebruikte
  • €4.000 als je hem twee keer gebruikte

Anders dan bij de gewone startersaftrek is dit bedrag wél beperkt tot je winst.

Kort samengevat

  • De zelfstandigenaftrek is in 2026 €1.200.
  • Starters krijgen er €2.123 bij, maximaal drie keer in vijf jaar.
  • Je moet minimaal 1.225 uur aan je onderneming besteden — ook als je halverwege het jaar begint.
  • Ook administratie, acquisitie en reistijd tellen mee.
  • Houd je uren wekelijks bij; de bewijslast ligt bij jou.
  • Het voordeel wordt berekend tegen 37,56%.
  • Starters mogen meer aftrekken dan hun winst — dat verlies is verrekenbaar.
  • Ben je AOW-gerechtigd, dan krijg je 50% van de aftrek.
  • Werk je samen met familie, controleer dan of je uren wel meetellen.
  • Werkt je partner onbetaald mee? Dan is er de meewerkaftrek van 1,25% tot 4%.
🧮 Twijfel je of je de uren haalt?
Dat is precies zo'n vraag die je beter vooraf stelt dan achteraf. Bij Werk van Erk kijken we mee, houden we je aftrekposten bij en waarschuwen we op tijd als er iets misgaat. Plan een gratis kennismaking en we bespreken jouw situatie.
📚 Bronnen

Dit artikel is gebaseerd op de officiële regelgeving en de toelichting van de Belastingdienst. Alle bedragen zijn gecontroleerd in augustus 2026.

  1. Belastingdienst — Zelfstandigenaftrek 2026 (bedrag €1.200, startersaftrek €2.123 en het tarief van 37,56%)
  2. Belastingdienst — Voorwaarden urencriterium (de 1.225-urengrens en welke uren meetellen)
  3. Belastingdienst — Startersaftrek (voorwaarden en maximaal 3× in 5 jaar)
  4. Belastingdienst — Niet-gerealiseerde zelfstandigenaftrek verrekenen
  5. Belastingdienst — Startersaftrek bij arbeidsongeschiktheid 2026 (verlaagd urencriterium van 800 uur)
  6. Belastingdienst — Wanneer bent u ondernemer voor de inkomstenbelasting?
  7. Wet inkomstenbelasting 2001 (art. 3.6 urencriterium, art. 3.76 zelfstandigenaftrek)

Dit artikel is bijgewerkt in augustus 2026 en bedoeld als algemene uitleg. Je eigen situatie kan afwijken — bijvoorbeeld als je een samenwerkingsverband hebt met familie, uit een bv bent teruggekeerd of de AOW-leeftijd hebt bereikt (dan geldt 50% van de aftrek). Vraag bij twijfel advies.